Prof. Dr. Ahmet Şahap Kükner  AİBÜ,İzzet Baysal Tıp F. Göz 

Hast. AD Bolu

İHH İnsani Yardım Vakfı’nın gerçekleştirdiği “Afrika Katarakt Projesi”ne katılmak üzere Sudan’a gidecektik. Mart ayı başında İHH’dan İhsan Bey bizi İstanbul’da havaalanına kadar götürüp yolcu etti. Projede görev almak üzere Nigar, Sibel, Filiz ve Ayşegül hemşire hanımlarla birlikte Hartum’a ulaştık. Hartum’da bizi Mehmet Akbaş Bey karşıladı ve bir ay boyunca kalacağımız eve götürdü. Kaldığımız yerin şartları gayet iyiydi. Evde iki bilgisayar, internet bağlantısı, Türk kanallarının seyredilebildiği TV, devamlı sıcak su ve klima mevcuttu. Afrika Katarakt Projesi’nin Sudan’daki temsilcileri Serhat Orakçı ve Mehmet Akbaş Bey burada bulunduğumuz süre içinde rahat etmemiz için ellerinden geleni yaptılar.

 

Buradaki ilk üç hafta boyunca aşçımız Ömer Bey’in lezzetli yemeklerini yedik, son hafta Ömer Bey izinli olarak yurda dönünce, sağ olsun hemşire hanımların yaptığı yemekler ve müessesenin ikramı olarak Serhat Bey ve Mehmet Bey’in dışarıda bize ikram ettiği yemekleri yedik. Sudan’da cuma günleri tatil olduğu için başta Nil olmak üzere civarda unutulmaz geziler yaptık. 

Hartum’daki göz hastanesi çok güzel tarihi bir bina. Katarakt ameliyatları hastanenin bu proje için ayrılan bölümünde yapılıyor. Hastalar için büyük kolaylık gösterilmiş. Gelen hastaların hazırlıkları yapılıp aynı gün veya ertesi gün ücretsiz olarak ameliyata alınıyorlar.

 

Hastanede malzeme sıkıntısı yok. Kevser Hanım sekreterlik, istatistiki bilgileri toplama ve en önemlisi çarşı pazarda üstün pazarlık gücünü kullanma kabiliyetine sahip. Hastalara iki anestezi teknisyeni tarafından (Hüda Hanım ve Novay Bey) rutin olarak peribulber ve kapak anestezisi yapılıyor. Hastanede üç ameliyat masası mevcut. İki masada Dr. Ehab, Dr. Abdülhafiz, Dr. Muaviye çalışıyor. Haftada iki ya da üç gün Dr. Muhammed de geliyor. Göz cerrahisini öğrenmek veya geliştirmek için göz doktorları geliyor ve tecrübeli cerrahların denetiminde ameliyatlara katılıyorlar. Büyük salondaki iki masada fako cihazı var. Fako cihazı olan bir masada mart ayı boyunca ben çalıştım. Küçük salondaki masada fako yok, burada rutin olarak ekke yapılıyor. Hastalar muayene edilerek kataraktın durumuna göre fako, klasik (ekke) veya fako-klasik (Hekimin tercihine bırakılıyor.) şeklinde kendilerine verilen dosyalarla geliyorlar. Filiz, Ayşegül, Sibel ve Nigar hemşire hanımlar çok kısa sürede göz ameliyatı asistanlığını öğrendiler. Sayelerinde ameliyatlar çok rahat geçti, kendilerine müteşekkirim. Mehmet Bey de ameliyathanenin vazgeçilmez genel düzenleyicisiydi, her türlü malzemeyi anında tedarik ediyordu. Hastanede temizlik personeli iki hanım (Mary ve Pilomino hanımlar), bir de genel personel (Abdülkaviy) vardı.

 

Hastaların önemli bir kısmında gecikmiş, sert katarakt, ayrıca korneada bant keratopati, opasite mevcuttu. Genç ve çocuklarda da beklenenden fazla katarakt vardı. Hastalarla dil konusunda pek sıkıntı yaşamadık. Mehmet Bey, diğer doktorlar ve duvara asılmış Türkçe- Arapça basit cümleler aracılığıyla anlaşabiliyorduk (iftah aynek-gözünü aç vb. gibi).

Afrika katarakt projesi çok iyi niyetli, güzel planlanmış, çok iyi yürüyen bir proje. Çaresiz insanlara Türkiye’den yardım eli uzanması ne kadar iyi olmuş. Tarihi geçmişimizden dolayı Türkiye’yi ve Türkleri çok seviyorlar. Sudan halkı çok halim selim, güler yüzlü, etrafta hiç kavga gürültü yok. Emniyet yönünden sıkıntı yok, gece sokaklarda çok rahat geziliyor. Örneğin bir hanım sürücü ışıkta gecikse veya trafiği aksatsa ne bir korna sesi ne de bir sinirlenen var.

 

Bir ay su gibi geçti. Ameliyathane ekibi olarak mart ayı sonunda Türkiye’ye döndük. Sağ olsun İhsan Bey bizi havaalanında karşıladı. Böyle güzel, insani bir projeyi hayata geçirdikleri için kendilerine çok teşekkür ediyorum.